Nieuwe stichting geeft krachtige impuls aan instandhouding van historische sluizen en stuwen

Op 16 juni 2006 is in Gouda de stichting Historische sluizen en stuwen Nederland (HSSN) opgericht. De stichting wil de kennis over sluizen en stuwen in Nederland bevorderen en zo bijdragen aan instandhouding van historische sluizen en stuwen. Door kennisgebrek worden namelijk onjuiste keuzes gemaakt, die het historisch karakter van sluizen ingrijpend en onherstelbaar veranderen. HSSN bevordert de kennis door het inventariseren en documenteren van deze bijzondere historische objecten.

De belangstelling voor het instandhouden van historische sluizen stuwen in Nederland is niet nieuw. Al sinds 1989 wordt in opdracht van de RDMZ binnen de Groep Geschiedenis van de Bouwtechniek van de TU Delft (Faculteit Bouwkunde) onderzoek verricht naar de geschiedenis en de instandhouding van sluizen en stuwen. Gedurende en na dit onderzoek is veel documentatiemateriaal verzameld over sluizen en stuwen. De onderzoeksresultaten zijn onder meer vastgelegd in de publicatie Sluizen en stuwen. De ontwikkeling van de sluis- en stuwbouw in Nederland tot 1940 (G.J. Arends, 1994).

Dit onderzoek en de vele publicaties daarover riepen vragen op over de cultuurhistorische waardering en de instandhouding van historische sluizen en stuwen. Daarom werd in samenwerking met de RDMZ, enkele directies van Rijkswaterstaat en STOWA een vervolgonderzoek aan de TU Delft gestart. Centraal hierin stonden het ontwikkelen van selectiecriteria voor de waardering evenals aandacht voor restauratieopvattingen, restauratietechnieken en veiligheid van historische sluizen en stuwen. Als resultaat van dit onderzoek verscheen in 2004 het boek Historische sluizen en stuwen, waardering en instandhouding (G.J. Arends). Bij de presentatie hiervan tijdens de Nationale Sluizendag georganiseerd door Stowa etc. pleitte drs. P. Nijhof, coördinator industrieel erfgoed bij de RDMZ thans RACM, voor oprichting van een Nederlandse sluizen- en stuwenstichting. Ook bij de TU Delft leefde deze wens al langer.

Ondanks de grote belangstelling voor de instandhouding van deze waterbouwkundige monumenten worden restauraties lang niet altijd even zorgvuldig uitgevoerd. Door gebrek aan kennis worden soms onjuiste keuzes gemaakt. Deze kosten niet alleen nodeloos veel geld, maar kunnen ook het historisch karakter van een sluis ingrijpend en onherstelbaar veranderen. Meer en meer is er dan ook behoefte om de verkregen kennis te bundelen en de aanwezige documentatie veilig onder te brengen en digitaal te ontsluiten. Om in deze behoefte te voorzien, hebben ir. G.J. Arends, J.M.G. Dehing, J.P. Janse, ir. G.G. Nieuwmeijer en drs. P. Nijhof de stichting Historische sluizen en stuwen Nederland (HSSN) opgericht. Het doel van deze stichting is het in brede zin bevorderen van kennis over sluizen en stuwen in Nederland. Zowel door bestaande kennis te borgen als uit te breiden door het inventariseren en documenteren van deze objecten. Zo wil de stichting ondersteuning geven aan instandhouding van historische sluizen en stuwen.

De stichting is op zoek naar correspondenten in het land die willen informeren over historische sluizen en stuwen in hun regio. Vooral is dit van belang als deze objecten dreigen te worden gesloopt of te worden gerenoveerd. Ook zoekt de stichting vrijwilligers voor het vullen van een digitaal bestand van sluizen en stuwen. Informatie hierover kan worden ingewonnen bij de secretaris.

ir. G.J. Arends (secretaris)

Bodegraafsestraatweg 21

2805 GK GOUDA.

Tel.: 0182 537 327 en email

E-mail: sluizenenstuwen@kliksafe.nl